Levende post van de vlinderstichting bij groep 1-2-3! Met dit bericht van 7 juni 2015 vertelden we over bijzondere post in de groep van de kleuters en groep 3: levende post van De Vlinderstichting. Het is een mooie manier om kinderen van dichtbij te laten zien hoe een van de grootste wonderen uit de natuur verloopt: de verandering van een rups in een vlinder. Op deze pagina leest u meer over levende post, over het koolwitje en over wat kinderen ervan leren.
Wat is levende post?
Bij levende post van De Vlinderstichting ontvangt een klas per post levende rupsen. In de klas kunnen de kinderen dan wekenlang volgen hoe de rupsen eten, groeien, zich verpoppen en uiteindelijk als vlinder uit de pop komen. De Vlinderstichting is een Nederlandse organisatie die zich inzet voor de bescherming van vlinders, libellen en andere insecten en hun leefgebieden. Met lesmateriaal voor scholen wil de stichting kinderen al jong laten kennismaken met vlinders en hun belang voor de natuur.
Het koolwitje
Het koolwitje is een van de bekendste vlinders van Nederland. Het is een witte vlinder met zwarte vlekjes en zwarte puntjes aan de vleugels. Je ziet hem in het voorjaar en de zomer vaak in tuinen en moestuinen rondfladderen. Zijn naam heeft hij niet voor niets: de rupsen eten graag van de bladeren van koolplanten. Moestuinders zijn daar niet altijd blij mee, maar voor kinderen is het juist spannend om te zien hoe snel zo'n rups door een blad heen eet.
Van ei tot vlinder
Een vlinder maakt in zijn leven een volledige gedaanteverwisseling door. Het begint met een ei, dat de vrouwtjesvlinder op een blad legt. Uit het ei komt een rups, die vooral eet en groeit. Omdat zijn huid niet meegroeit, vervelt de rups een paar keer. Als de rups volgroeid is, verpopt hij zich. In de pop wordt het lichaam van de rups helemaal omgebouwd. Na enige tijd breekt de pop open en kruipt er een vlinder uit, met eerst nog verfrommelde vleugels die langzaam openvouwen en opdrogen.
Kijken in de klas
Met levende post in de klas kunnen de kinderen alle stappen met eigen ogen zien. Iedere dag is er iets nieuws: de rupsen zijn weer gegroeid, er ligt een verveld huidje, of een rups hangt opeens stil aan een takje. Kinderen leren goed te kijken en hun waarnemingen te beschrijven. Ze kunnen tekeningen maken van wat ze zien, en zo een eigen verslag bijhouden van de ontwikkeling van rups tot vlinder.
Eten en groeien
Een rups doet eigenlijk maar twee dingen: eten en groeien. Hij eet de hele dag door en wordt in korte tijd vele malen groter dan toen hij uit het ei kwam. Wie goed kijkt, ziet onderin de bak ook de kleine poepjes van de rupsen liggen. Kinderen vinden dat vaak grappig, maar het laat precies zien hoeveel een rups eet. Het is daarom belangrijk dat de rupsen steeds genoeg vers voedsel hebben.
De pop
De pop is misschien wel de spannendste fase. Van buiten lijkt er niets te gebeuren: de pop hangt stil aan een takje of aan de wand van de bak. Maar binnenin gebeurt er juist heel veel. De rups verandert in een vlinder, met vleugels, voelsprieten, een roltong en zes poten. Voor kinderen is het moeilijk te geloven dat in zo'n onopvallend omhulsel een vlinder groeit. Des te groter is de verrassing als de pop openbreekt.
Vlinders loslaten
Als de vlinders uit hun pop zijn gekomen en hun vleugels zijn opgedroogd, is het tijd om ze los te laten. Vlinders horen buiten, waar ze nectar kunnen zoeken in bloemen en zelf weer eitjes kunnen leggen. Het loslaten van de vlinders is voor kinderen een bijzonder moment: na weken zorgen en kijken vliegen hun vlinders weg, de wijde wereld in. Zo is de kringloop rond: de vlinders kunnen buiten weer eitjes leggen, waar nieuwe rupsen uit komen.
Waarom vlinders belangrijk zijn
Vlinders zijn niet alleen mooi om te zien, ze zijn ook belangrijk voor de natuur. Als ze van bloem naar bloem vliegen om nectar te drinken, nemen ze stuifmeel mee en helpen ze bij de bestuiving van planten. Bovendien zijn rupsen en vlinders voedsel voor vogels en andere dieren. In Nederland gaat het met veel vlindersoorten niet goed. Door kinderen al jong over vlinders te leren, hopen organisaties als De Vlinderstichting dat zij later ook zorg dragen voor de natuur.
Rupsen rond de school
Niet alleen in de klas waren er in die weken rupsen te zien. Tijdens het lentecircuit rond de school op woensdag 3 juni 2015, een paar dagen voor dit bericht, vond Thomas zelfs een eikenprocessierups, zo schreef Maud in haar verslagje, met erbij: die zijn gevaarlijk. Die rupsen kun je inderdaad beter niet aanraken: hun brandharen kunnen jeuk en uitslag veroorzaken. Niet alle rupsen zijn dus hetzelfde, en het is goed om eerst te kijken voordat je iets aanraakt.
Natuurlijk leren
Levende post past goed bij de manier waarop we op De Holsthoek werken. We doen veel aan natuurbeleving. We hebben een zeer groene schoolomgeving met daarbij plantenbakken die we samen onderhouden, waar we ook bodemdiertjes en insecten bekijken. In de onderbouw leren kinderen door zelf te ontdekken en te onderzoeken. Rupsen die in de klas uitgroeien tot vlinders zijn daar een prachtig voorbeeld van.
Thuis verder
Wilt u thuis verder met vlinders? Lees samen het prentenboek Rupsje Nooitgenoeg, of ga in de tuin of in het park op zoek naar vlinders en rupsen. Plant bloemen waar vlinders van houden, zoals lavendel of een vlinderstruik. Zo kan uw kind ook thuis vlinders van dichtbij bekijken, en ontdekt het hoe mooi en bijzonder deze insecten zijn.